Trong khuôn khổ môn học Tài chính Phát triển, học viên Chương trình Thạc sĩ Chính sách công Fulbright (MPP2027) đã có chuyến kiến tập tại Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại Thành phố Hồ Chí Minh (VIFC) và Trung tâm Khởi nghiệp Sáng tạo TP.HCM (SIHUB) vào đầu tháng 7 vừa qua, nhằm tìm hiểu thực tiễn về quá trình xây dựng các thiết chế tài chính và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của thành phố.
Kết nối kiến thức trên lớp với thực tiễn chính sách
Chia sẻ về mục tiêu chuyến đi, TS. Trần Thị Quế Giang, giảng viên phụ trách môn học Tài chính Phát triển, cho biết môn học giúp học viên hiểu hệ thống tài chính Việt Nam vận hành như thế nào và hệ thống đó đóng góp ra sao vào sự phát triển của nền kinh tế.
Theo TS. Quế Giang, trong khoảng hai đến ba năm gần đây, Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại Thành phố Hồ Chí Minh trở thành một chủ đề chính sách quan trọng. Vì vậy, chuyến kiến tập được tổ chức để học viên có cơ hội trực tiếp lắng nghe những người đang tham gia xây dựng và vận hành Trung tâm chia sẻ về quá trình hình thành, những kỳ vọng cũng như các thách thức thực tiễn.
Dưới góc độ phân tích chính sách, học viên không chỉ quan tâm Việt Nam đã có những cơ chế gì, còn thiếu những chính sách nào hay đang gặp những rào cản gì, mà còn mong muốn hiểu cách một hệ thống tài chính được thiết kế để kết nối nguồn vốn với doanh nghiệp và nền kinh tế, từ đó góp phần thúc đẩy tăng trưởng và phát triển.
Tìm hiểu về Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TP.HCM
Tại buổi làm việc, ThS. Nguyễn Trúc Vân, Giám đốc Trung tâm Mô phỏng và Dự báo Kinh tế - Xã hội TP.HCM, Viện Nghiên cứu Phát triển, kiêm Phó Ban Truyền thông và Hợp tác quốc tế Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TPHCM (VIFC- HCMC) đã giới thiệu tổng quan về Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TP.HCM.
Theo bà Trúc Vân, VIFC được định hướng trở thành một nền tảng thể chế và tài chính nhằm huy động nguồn vốn trong nước và quốc tế phục vụ mục tiêu tăng trưởng của Việt Nam và TP.HCM. VIFC được xây dựng như một hệ sinh thái tài chính với các cơ chế đặc thù về tài chính, pháp lý và quản trị theo thông lệ quốc tế. Hiện Trung tâm vẫn đang trong giai đoạn hoàn thiện thể chế và xây dựng các cơ chế vận hành, bao gồm sandbox cho công nghệ tài chính, Trung tâm FinTech Hub, VIFC Academy đào tạo nguồn nhân lực, các cơ chế tài chính xanh, thị trường tín chỉ carbon, cũng như hệ thống mô phỏng và dự báo phục vụ hoạch định chính sách. Song song với đó là những thách thức về thiết kế thể chế, thu hút nhân lực chất lượng cao và xây dựng các cơ chế đủ linh hoạt để đáp ứng chuẩn mực quốc tế nhưng vẫn bảo đảm an toàn cho hệ thống tài chính.

ThS. Nguyễn Trúc Vân, Giám đốc Trung tâm Mô phỏng và Dự báo Kinh tế - Xã hội TP.HCM, Viện Nghiên cứu Phát triển chia sẻ.
Sau phần trình bày, bà Trúc Vân đã trao đổi với học viên về nhiều vấn đề liên quan đến quá trình xây dựng VIFC. Các câu hỏi tập trung vào cơ chế vận hành của FinTech Hub và sandbox, khả năng áp dụng Common Law trong môi trường thử nghiệm, chiến lược thu hút và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, mô hình đào tạo thông qua VIFC Academy, vai trò của tài chính xanh và thị trường tín chỉ carbon, cũng như cách Trung tâm kết nối nguồn vốn với doanh nghiệp và nền kinh tế. Học viên cũng quan tâm đến mô hình "một trung tâm, hai điểm đến" giữa TP.HCM và Đà Nẵng, cơ chế hỗ trợ startup và doanh nghiệp nhỏ, tiêu chuẩn trở thành thành viên của VIFC, cũng như những khó khăn thực tế trong quá trình hoàn thiện khung pháp lý. Bà Trúc Vân cho biết nhiều chính sách hiện vẫn đang trong giai đoạn dự thảo hoặc thí điểm, do đó VIFC đang lựa chọn cách tiếp cận "vừa làm vừa hoàn thiện", triển khai thử nghiệm trong phạm vi kiểm soát trước khi mở rộng nhằm giảm thiểu rủi ro cho hệ thống tài chính.
Tham quan Trung tâm Khởi nghiệp Sáng tạo TP.HCM
Tiếp đó, đoàn học viên tham quan Trung tâm Khởi nghiệp Sáng tạo TP.HCM (SIHUB) và được bà Vũ Thị Thu Hà, Phòng Hỗ trợ Khởi nghiệp, giới thiệu về mô hình hoạt động của Trung tâm.
Theo bà Thu Hà, SIHUB là đầu mối kết nối hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo của TP.HCM, không chỉ cung cấp không gian làm việc mà còn hỗ trợ startup xuyên suốt quá trình phát triển thông qua tư vấn sở hữu trí tuệ, đào tạo, kết nối chuyên gia, truyền thông, gọi vốn và hợp tác quốc tế. Trung tâm hiện triển khai nhiều chương trình hỗ trợ theo Nghị quyết 20 của HĐND TP.HCM, tổ chức hàng chục khóa đào tạo mỗi năm về quản trị doanh nghiệp, AI, tài chính, marketing, nhân sự và chuyển đổi số, đồng thời thường xuyên tổ chức các hoạt động pitching, Venture Star, Demo Day và kết nối với các quỹ đầu tư. Bà Thu Hà cũng chia sẻ nhiều câu chuyện thực tế về các startup đã gọi vốn thành công, mở rộng hoạt động và "tốt nghiệp" khỏi chương trình ươm tạo, qua đó cho thấy vai trò của SIHUB trong việc thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của thành phố.

Bà Vũ Thị Thu Hà, Phòng Hỗ trợ Khởi nghiệp, giới thiệu về mô hình hoạt động của Trung tâm Khởi nghiệp Sáng tạo TP.HCM (SIHUB).
Góc nhìn từ học viên
Chia sẻ sau chuyến kiến tập, Lê Thị Huyền Trang (MPP2027 - chuyên ngành Lãnh đạo và Quản lý) cho biết những buổi học thực tế như vậy giúp học viên hiểu sâu hơn về cách các thiết chế chính sách vận hành ngoài đời thực.
"Mình thấy đối với những buổi kiến tập này giúp cho học viên hiểu được kiến thức thực tế hơn rất nhiều và cũng hiểu được cách mà các trung tâm vận hành. Mình cũng thấy được nỗ lực rất lớn của các chuyên viên VIFC để hiện thực hóa khát vọng xây dựng một trung tâm tài chính tầm khu vực. Khi tham quan Trung tâm Khởi nghiệp Sáng tạo TP.HCM, mình cũng khá bất ngờ với những chia sẻ của các đại diện trung tâm. Mình nghĩ những hoạt động hiện nay tuy cần thêm thời gian nhưng sẽ rất quan trọng để thúc đẩy khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo."
Đối với Hồ Sĩ Hòa (MPP2027 - chuyên ngành Lãnh đạo và Quản lý), chuyến đi giúp kết nối trực tiếp kiến thức trên lớp với hoạt động của doanh nghiệp và hệ thống tài chính.
"Khi mình thấy được cách hoạt động của Trung tâm Tài chính và liên hệ với thực tế doanh nghiệp của mình thì mình nhận ra rất nhiều điều. Mình hiểu rõ hơn dòng chảy của nguồn vốn sẽ đi qua các kênh trung gian như thế nào để đến doanh nghiệp. Với môn Tài chính Phát triển thì buổi kiến tập hôm nay thật sự rất phù hợp, giúp làm rõ hơn vai trò của VIFC trong hệ thống tài chính quốc gia cũng như những khoảng trống về cơ chế, chính sách và các rào cản mà Trung tâm đang phải giải quyết."
Trong khi đó, Huỳnh Thị Minh Thái (MPP2027 - chuyên ngành Phân tích Chính sách), hiện công tác tại Viện Nghiên cứu Phát triển, cho biết chuyến đi giúp chị có góc nhìn đầy đủ hơn về quá trình hiện thực hóa một đề án chính sách.
"Mình có mối liên hệ với VIFC từ góc độ công việc. Khi được đi thực tế, mình hiểu rõ hơn quá trình hình thành Trung tâm, cách tổ chức bộ máy, nhân sự và hoạt động vận hành. Chuyến kiến tập giúp mình có thêm nhiều kiến thức mới và hình dung cụ thể hơn về cách một chính sách được triển khai trong thực tế."
Tài chính Phát triển là một trong những môn học tự chọn của Chương trình Thạc sĩ Chính sách công Fulbright. Thông qua chuyến kiến tập, học viên có cơ hội quan sát trực tiếp cách các chính sách được hiện thực hóa trong thực tiễn, đồng thời hiểu sâu hơn về vai trò của hệ thống tài chính và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trong thúc đẩy phát triển kinh tế.

- Uyên Vũ
Những bài viết liên quan
